Without prejudice": betekent dit wel wat u denkt? 06/2009

In briefwisseling in grensoverschrijdende (handels)relaties duikt vaak de term "without prejudice" op. Die formule wordt door Belgische juristen veelal gebruikt om de idee te vertalen dat een brief "onder voorbehoud van alle rechten en zonder enige nadelige erkenning" aan tegenpartij wordt gericht. Maar dekken beide vlaggen wel dezelfde lading? Recent heeft de Engelse House of Lords herinnerd aan de specifieke betekenis van de formule "without prejudice" in het Engelse recht.

Naar Engels recht wordt met de formule "without prejudice" beoogd dat de gedane mededeling tussen partijen vertrouwelijk is en niet in rechte kan worden aangewend. Zo zou de tegenpartij de "without prejudice" erkenning van een bepaald feit, gedaan in het kader van (mislukte) onderhandelingen, niet voor een rechter kunnen inroepen.

De "without prejudice"-regel geldt evenwel alleen indien de gedane mededeling werd gedaan in een oprechte poging om een nakend of actueel geschil op te lossen.

In het recente arrest Ofulue vs Bossert van 11 maart 2009 verduidelijkt het House of Lords de toepassing van de "without prejudice"-regel. Opdat onderhandelingen een maximale slaagkans zouden hebben, moeten ze vrijuit kunnen verlopen, aldus de Engelse Lords. Ter bevordering van het vlot handelsverkeer krijgt de regel een eerder ruime invulling. Zo moeten de woorden "without prejudice" niet in elke opeenvolgende brief tijdens de onderhandelingen tussen partijen voorkomen, zolang de uitgewisselde briefwisseling maar kadert in oprechte onderhandelingen om tot een vergelijk te komen.

Een als "without prejudice" gelabelde brief tussen partijen geniet echter niet van de vertrouwelijkheid indien de brief niet kadert in oprechte onderhandelingen. Indien de bewoordingen onterecht (namelijk buiten een onderhandelingscontext) worden gebruikt, dan verdient het niettemin aanbeveling om meteen tegen het gebruik van de woorden te protesteren, omdat ze een vorm van "vermoeden" van vertrouwelijkheid creëren. Overigens zijn er ook uitzonderingen op de "without prejudice"-regel, onder meer wanneer die wordt gebruikt om fraude toe te dekken.

De vermelding "without prejudice", zoals in onder meer het Engelse recht begrepen, staat dus niet gelijk met de welbekende standaardformule "onder voorbehoud van alle rechten en zonder enige nadelige erkenning". Dergelijk voorbehoud wordt bij ons ook buiten elke onderhandelingscontext om geformuleerd en maakt een brief niet vertrouwelijk. De vermelding "onder voorbehoud…" kan niet beletten dat brieven, zelfs indien ze in het kader van oprechte onderhandelingen zijn opgesteld, in een eventuele latere procedure tegen de opsteller ervan worden aangewend.

Om mogelijke verwarring over de betekenis van standaardformules in een grensoverschrijdende relatie zoveel als mogelijk uit te sluiten, is het van praktisch belang er voorzichtigheidshalve van uit te gaan dat mededelingen in rechte tegen hun auteur kunnen worden aangewend. Indien men op een geschil afstevent, blijft men er goed aan doen om een uitdrukkelijk voorbehoud in zijn mededelingen op te nemen, zoals "this letter is sent under reservation of all our rights and without any acknowledgment prejudicial to our rights".

Indien men evenwel een vertrouwelijke mededeling wil doen, doet men best een beroep op een advocaat. Eventueel, zij het dat dit risicovoller is, kunnen onderhandelende partijen onderling afspreken dat geen nadelige erkenning kan worden afgeleid uit de briefwisseling die tijdens de onderhandelingen wordt gevoerd. Is dergelijke afspraak gemaakt, moet wel kunnen worden aangetoond dat een welbepaalde brief daadwerkelijk tijdens de onderhandelingen werd uitgewisseld en kan er zelfs dan, bij overlegging ervan voor een rechter, toch nog enige overtuigingskracht van uitgaan.

Bron : http://www.eubelius.com


Ignace Claeys
Geert De Buyzer